Χονδροπάθεια Επιγονατίδος

Ορισμός

Η χονδροπάθεια επιγονατίδος ή σωστότερα χονδροπάθεια γόνατος ( αγγ Knee Chondromalakia ) είναι μια συχνή επώδυνη πάθηση των  γονάτων. Στην αγγλική και στην αμερικάνικη βιβλιογραφία αναφέρεται με τον όρο Pattelofemoral  Stress Syndrome ( ελλ  Σύνδρομο Επιγονατιδομηριαίας  Υπερφόρτισης) το οποίο εμπεριέχει την Χονδροπάθεια Επιγονατίδος, την Χονδροπάθεια των Μηριαίων Κονδύλων αλλά και τις τενοντίτιδες του τετρακέφαλου και του Επιγονατιδικού συνδέσμου.[1][2]

Παθολογική Ανατομία

Η χονδροπάθεια του Γόνατος προσβάλει κυρίως τον χόνδρο της επιγονατίδας και κατά δεύτερο λόγο το χόνδρο της μηριαίας τροχιλίας. Ο χόνδρος των κνημιαίων κονδύλων δεν είναι τόσο εύκολο να φθαρεί γιατί προστατεύεται από τους δύο Μηνίσκους, οι οποίοι όταν φθαρούν ή αφαιρεθούν  οδηγούν σε φθορά των κνημιαίων κονδύλων.[3] 

Επιδημιολογία

Η Χονδροπάθεια της επιγονατίδας εκδηλώνεται συνήθως σε νέα άτομα από 15-40 ετών. Συνήθως προσβάλλει περισσότερο τις γυναίκες παρά τους άντρες, σε αναλογία 3:1. Η Χονδροπάθεια  είναι πιο συχνή από τους τραυματισμούς των μηνίσκων, αλλά συνήθως παραμένει ασυμπτωματική στη εφηβική ηλικία, διότι αυτοϊαται με το σχηματισμό ινώδους χόνδρου. Η πάθηση είναι αρκετά συχνή ακόμα και σε άτομα εφηβικής ηλικίας. Υπολογίζεται  ότι το 80-85% του πληθυσμού ηλικίας 20-30 έχει εκφυλιστικέ ς αλλοιώσεις και βλάβες του χόνδρου της επιγονατιδομηριαίας αρθρώσεως. [5]

Αιτιολογία

Η Χονδροποίει Επιγονατίδος οφείλεται είτε σε τραυματισμό, είτε σε χρόνια υπερφόρτιση του χόνδρου της επιγονατίδας , είτε σε εσωτερικούς παράγοντες γενετικής προδιάθεσης      ( << ευπάθειας>>)  του αρθρικού χόνδρου, είτε σε συνδυασμό αυτών. Γενικά , η πάθηση είναι πολυπαραγοντική, οφείλεται δηλαδή σε συνδυασμό πολλαπλών αιτίων, τα οποία διακρίνονται σε ενδογενή και σε εξωγενή.[4], [6]

Στάδια

Κατά τον Ficat R.P υπάρχουν τρία παθολογοανατομικά στάδια:

·         Στάδιο Ι: Οίδημα του χόνδρου με κιτρινόφαιες μαλακές και προεξέχουσες εστίες χωρίς καμία ελαστικότητα και κάμψη.

·         Στάδιο ΙΙ : Ρωγμές και << ξεφτίσματα >> του χόνδρου. Ελευθέρα χόνδρινα σωμάτια στο αρθρικό υγρό και αλλοιώσεις χρόνιας υμενίτιδας.

·         Στάδιο ΙΙΙ : Έλκη κατά τόπους στον χόνδρο. Το υποχόνδριο οστό είναι ακάλυπτο στον πυθμένα τους και υπόσκληρο.[7]

Συμπτώματα και κλινική εικόνα

Συνήθως, μετά από κάποιο τραυματισμό της επιγονατίδας ή σε χρόνια  υπερκαταπόνηση σε εργασία  σε γονατιστή θέση, ή σε γυμναστήριο , ή σε χορό, ή σε πεντάλ τροχοφόρων, πρέπει να περάσουν 3-6 μήνες για να εκδηλωθούν τα φαινόμενα της χονδροπάθειας στον ασθενή. Ο ασθενής αναφέρει  ότι <<έχει ένα πόνο μπροστά στο γόνατο>>, ότι << αισθάνεται  ένα κάψιμο >>, ότι << ακούει ένα ήχο κρακ στο γόνατο>> , ότι << του φεύγει το γόνατο όταν κατεβαίνει τα σκαλιά>>, ότι <<δυσκολεύεται να κάνει βαθύ κάθισμα >> κ.λπ. Η χονδροπάθεια διαγιγνώσκεται  με το ιστορικό και με την κλινική εξέταση με τα χεριά. Το πλέον  αξιόπιστο test  είναι η ¨ δοκιμασία ολίσθησης και πλάγιας  μετατόπισης της επιγονατίδας¨ πάνω στη μηριαία τροχιλία , με το γόνατο σε έκταση και χαλαρό , οπότε αναπαράγεται κριγμός και πόνος.  Επίσης, υπάρχουν και οι προκλητοί πόνοι στα χείλη της επιγονατίδος, η ύπαρξη υδράρθρου και υμενίτιδας, το ‘’ Test Zohlen ‘’  ( πόνος σε σύσπαση τετρακέφαλου) και ‘’το σημείο αναπήδησης ‘’ που είναι το α΄ποτομο  τίναγμα της επιγονατίδας σε κάμψη 30-40 μοιρών. [2]

Απεικονιστικός έλεγχος

Η πάθηση δε φαίνεται στις απλές ακτινογραφίες . Ενίοτε βοηθάει η Αξονική και Μαγνητική Τομογραφία, αλλά δε μπορεί πάντα να απεικονίσει τις αλλοιώσεις του χόνδρου. Η διαγνωστική Αρθροσκόπηση είναι η πιο κατάλληλη μέθοδος, αλλά απαιτεί γενική νάρκωση  και νοσηλεία μιας ημέρας. Τέλος, με το καλό ιστορικό , την καλή κλινική εξέταση και τις ακτινογραφίες, η διάγνωση τίθεται με βεβαιότητα 65% στο πρώτο στάδιο και 80% στο δεύτερο στάδιο, χωρις άλλες εξετάσεις. [2]

Θεραπεία

Οι ελαφρές περιπτώσεις ( στάδιο I)  συνήθως αποθεραπεύονται μέσα σε 30-45 μέρες. Τα περιστατικά ασθενών αντιμετωπίζονται με αδυνάτισμα σε παχύσαρκους, ελαστική περιγονατίδα με οπή, ανάπαυση, αποφυγή καταπόνησης σε σκαλοπάτια ή έντονη άθληση, αντιφλεγμονώδη φάρμακα και φυσικοθεραπείες. Επίσης, πρέπει να αποφεύγεται το ποδήλατο όταν γίνεται μεγάλη κάμψη γόνατος και οι ασκήσεις τετρακέφαλου  όταν ξεπερνούν τις 30 μοίρες στην οξεία φάση της πάθησης.[2]          Οι μεσαίες περιπτώσεις ( στάδιο II)   χρειάζονται πέντε ενδαρθρικές ενέσεις Sodium Hyaluronate ( αναστέλλει τις βλάβες και επουλώνει τις ήδη προϋπάρχουσες  ). Με αποτέλεσμα τα τελευταία χρόνια να μη γίνονται εγχειρήσεις για χονδροπάθεια[8].    Οι σοβαρές περιπτώσεις ( στάδιο III)   δεν θεραπεύονται ποτέ 100%, αλλά αρκετά θεραπευτικά μέτρα είναι αποτελεσματικά για την ανακούφιση του ασθενή.

Φυσικοθεραπευτική Αντιμετώπιση

Με την ανάπαυση και την φαρμακευτική αγωγή κρίνεται απαραίτητη η φυσικοθεραπευτική αντιμετώπιση που επικεντρώνεται στα παρακάτω:

·         Φυσικά Μέσα ( Tens, E.M.S., Laser) για την ανακούφιση των συμπτωμάτων και τη μυϊκή ενδυνάμωση ( έσω πλατύ).

·         Κινητοποίηση της επιγονατίδας (ολισθήσεις) και του γόνατος στα όρια του πόνου.

·         Μάλαξη γειτονικών μυϊκών ομάδων.

·         Ενδυνάμωση τετρακέφαλου κυρίως τον έσω πλατύ, για την ευθυγράμμιση της επιγονατίδας. Ισομετρικές και ισοτονικές ασκήσεις σε ανοιχτή και κλειστή αλυσίδα σε σετ  των 10 επαναλήψεων.

·         Ασκήσεις ιδιοδεκτικότητας.

·         Κρυοθεραπεία. Μπορούμε να κάνουμε παγομάλαξη ή να τοποθετούμε ψυχρά επιθέματα τυλιγμένα σε πετσέτα για δέκα λεπτά, οχτώ φορές την ημέρα.

·         Τεχνικές περίδεσης της περιοχής με ελαστικό επίδεσμο ή άλλα είδη taping.

       Η κολύμβηση είναι πολύ καλή αθλητική δραστηριότητα για άτομα με χονδροπάθεια επιγονατίδας, λόγω των μειωμένων φορτίσεων που δέχεται η άρθρωση του γόνατος. Αντιθέτως οι δραστηριότητες που προκαλούν πόνο όπως η κάθοδος- άνοδος κλίμακας θα πρέπει να αποφεύγονται. [9]                                                                              

 

Γεώργου Σταυρούλα

Φυσικοθεραπεύτρια

 

Πηγές: 

1.      Graham Appley and Lous  Solomon: System Of Orthopaedics and Fractures, εκδόσεις Churchill Livingstone, 1993

2.      2.1/2.2/2.3/2.4 Παπαδόπουλος Χαράλαμπος, Γκούβας Χαράλαμπος, et al:’’ Χονδροπαθεια Επιγονατίδος ‘’, Μονογραφία, Εκδοσείς Σωτηρόπουλος, Αθήνα, 1988.

3.      Smillie I.: ‘’The Knee”  Εκδόσεις Sawnders, London, 1978

4.      Bandi M. :’’ Chondromalacia Patellae’’,  Helvetian Chirugische Acta, Suppl II, 1972

5.      Hille, 1984, Jager, 1983, Klems, 1979

6.      Brunner B. et al: "Ergebnisse nach Vorverlagerungs operationen der Tuberositas Tibiae (Nach Bandi). H. Unfallheilk, 127, 204, 1976

7.      Ficat R.P.:"Chondromalacia Patelae". Clinical Orthopaedics, 144,55, 1979

8.      Γκούβας Χαράλαμπος: "Χρήση ενέσεων Υαλουρονικού Νατρίου στη θεραπεία της Χονδροπάθειας Επιγονατίδος"

9.      Σημειώσεις από Τ.Ε.Ι ΑΘΗΝΑΣ , Γεώργου Σταυρούλα                                                                                                                                                                  

Βρίσκεστε εδώ: Αρχική Νέα Άρθρα Χονδροπάθεια Επιγονατίδος